Ne oldu
Science Based Targets initiative (SBTi), 5 Kasım 2026'da Kurumsal Net Sıfır Standardı V2.0 içindeki elektrik kriterlerine yönelik yorum ve sınırlı revizyon önerilerini 30 günlük kamuoyu görüşüne açtı. SBTi, Haziran 2026'dan bu yana gelen soruların önemli bir kısmının bu konulara ilişkin olduğunu, önerilerin Teknik Konsey onayıyla görüşe açıldığını ve henüz bir değişiklik yapılmadığını belirtiyor. Taslakta dört başlık var:
- Teslim edilebilirlik bölgeleri (C30.1): Standart bu kavramı yalnız genel hatlarıyla tanımlıyordu. Geçici yoruma göre Kapsam 2'de kullanılan düşük karbonlu elektrik (LCE) araçlarının üretimi, tüketen tesisle aynı geniş alan senkron şebekede olmalı. Taslak bölgeleri tek tek listeliyor; örneğin Kıta Avrupası Senkron Bölgesi. Mevzuat daha dar bir sınır öngörüyorsa o sınır geçerli. Parçalı şebekelerde ulusal sınır kullanılabiliyor.
- Yeni projeler için yük birleştirme (C30.3b): Yeni veya yenilenmiş bir projeden, işletmeye alınmasından itibaren 36 ay içinde teslimatın başladığı projeye özgü araçlarda nitelikler, faaliyet havuzu ya da ulusal sınırdan hangisi büyükse onun içinde dağıtılabilecek.
- Eski sözleşmeler (C30.5): Standardın yürürlük tarihi olan 1 Şubat 2027'den önce tüm taraflarca imzalanıp bağlayıcı hale gelen sözleşmeler, teslimat sonra başlasa bile korunacak.
- 15 yıllık santral yaşı sınırı (C31.3): Muafiyetler açıklayıcı rehberden standardın ana metnine taşınacak.
SBTi'nin takvimine göre geri bildirimler Aralık 2026'da analiz edilecek, sonuçlar ve değişiklikler Ocak 2027'de yayımlanacak. SBTi, geçici yorumun GHG Protocol'ün devam eden Scope 2 revizyonunun önüne geçmediğini vurguluyor.
Kimi etkiliyor
V2.0 ile hedef belirleyecek ve elektrik için YEK-G, I-REC ya da yeşil tarife gibi sözleşmeye dayalı araç kullanan şirketler. Taslak, Türkiye'yi listede adıyla anmıyor. TEİAŞ'a göre Türkiye elektrik sistemi 2015'ten beri ENTSO-E Kıta Avrupası Senkron Bölgesi ile kalıcı olarak bağlı. Bunun yerli mevzuattaki sınırlarla birlikte nasıl uygulanacağı nihai metinle netleşecek. SBTi, Avrupa ve Kuzey Amerika dışındaki şirketlerin görüş vermesini özellikle istiyor.
Şirketler ne yapmalı
- Elektrik sözleşmelerinizi listeleyin; 1 Şubat 2027'den önce imzalamayı planladığınız uzun vadeli anlaşmaları ve imza tarihlerini belgeleyin.
- Kullandığınız sertifikaların hangi santralden geldiğini, santralin işletmeye alınma yılını ve tüketim tesisinizle aynı şebekede olup olmadığını kontrol edin.
- Türkiye'deki koşullara dair görüşünüzü SBTi'nin anketiyle iletmeyi değerlendirin.
Alalëa, V2.0'a uygun Kapsam 2 stratejisi ve hedef belirlemede destek veriyor: SBTi hedef belirleme.
Kaynaklar
İlgili gelişmeler
- 16 Ekim 2026GHG Protocol Scope 2 için iki piyasa bazlı yöntemde ilerliyor
- 8 Ekim 2026SBTi: Finans kuruluşları için Yakın Dönem Kriterleri süresiz kullanımda kalacak
- 29 Temmuz 2026GHG Protocol: tek kurumsal standart 2028'de, Scope 2 önerisi gözden geçirilecek
- 17 Haziran 2026ISO 14060 net sıfır standardı taslağı kamuoyu görüşüne açıldı