Karbon Kredilendirme ve Denkleştirme Yönetmeliği taslağı: Turkuaz Kredi geliyor

Ne oldu

İklim Değişikliği Başkanlığı, 1 Ağustos 2025'te Türkiye Karbon Kredilendirme ve Denkleştirme Yönetmeliği taslağını yayımladı ve 18 Ağustos 2025'e kadar görüşe açtı. Başkanlık taslağı, İklim Kanunu sonrasında atılan ikinci adım olarak tanımladı.

Taslağın öne çıkan unsurları:

• TR KDS: Türkiye Karbon Denkleştirme Sistemi yasal çerçeveye kavuşuyor. ETS kapsamı dışındaki faaliyetlerde sera gazı azaltımı veya giderimi sağlayan projelerden kredi üretilebilecek.
• Turkuaz Kredi: TR KDS'de üretilen bir ton CO₂ eşdeğeri karşılığı krediye Turkuaz Kredi adı veriliyor. Kredilerin ihracı ve takibi Türk Standardları Enstitüsü (TSE) tarafından yürütülecek; metodoloji onayı ve genel koordinasyon Başkanlıkta.
• İki kayıt sistemi: Türkiye Karbon Denkleştirme Kayıt Sistemi ve Türkiye Uluslararası Karbon Kayıt Sistemi kuruluyor.
• Kullanım alanı: Krediler hem gönüllü taahhütlerde hem de ETS yükümlülüklerinde denkleştirme amacıyla kullanılabilecek.
• Uluslararası boyut: Paris Anlaşması kapsamında üretilen krediler için mütekabil düzenleme (çifte sayımı önleyen karşılıklı düzeltme) şartı öngörülüyor; pilot ve geçiş hükümleriyle uluslararası kredilerin ETS'de geçici kullanımına alan açılıyor.

Taslak metne göre TR KDS'ye girecek projeler, başka bir uluslararası programda kredi üretmemiş olmalı ve YEK-G belgesi (yenilenebilir enerji kaynak garanti belgesi) ya da benzeri enerji sertifikası almamış olmalı. Projelerin ayrıca en az üç Sürdürülebilir Kalkınma Amacına katkı sağlaması öngörülüyor.

Kimi etkiliyor

• Türkiye'de uluslararası gönüllü programlarda proje geliştiren veya geliştirmeyi planlayan şirketler: İklim Kanunu, yurt içindeki gönüllü piyasa projelerinin ulusal kayıt sistemine kaydını zaten zorunlu kılıyor.
• Net sıfır veya karbon nötr iddiası için kredi satın alan şirketler: kredilerin hangi kayıtta tutulduğu ve itfa edildiği kayıt altına alınacak.
• ETS kapsamındaki tesisler: yükümlülüğün bir kısmını yurt içi kredilerle karşılama imkânı doğabilir; oranı Karbon Piyasası Kurulu belirleyecek.

Taslak hükümler nihai metinde değişebilir. 27 Ağustos 2026'da yayımlanan TR ETS Yönetmeliği, Türkiye sınırları içindeki projelerden elde edilen kredilerin, Karbon Piyasası Kurulunun belirleyeceği oranda tahsisat tesliminde kullanılabileceğini teyit etti.

Şirketler ne yapmalı

• Mevcut karbon projelerinizin listesini, kayıtlı oldukları programları ve kredi yıllarını çıkarın.
• Paris Anlaşması Madde 6 kapsamında yetkilendirme ve mütekabil düzenleme gerektirebilecek satış sözleşmelerini gözden geçirin.
• Satın aldığınız kredilerin kalitesini ve iddialarınızı (offset, katkı) yeni kurallara göre yeniden değerlendirin.

Alalëa, karbon kredisi stratejisi ve proje değerlendirmesinde destek veriyor: karbon piyasaları.