TR ETS pilot dönem usul ve esasları yayımlandı: FSR takvimi netleşti

Ne oldu

İklim Değişikliği Başkanlığı, 1 Ekim 2026'da TR ETS pilot uygulama dönemine ilişkin usul ve esasları yayımladı. Metin, 30 Eylül 2026 tarihli Olur ile onaylandı ve Karbon Piyasası Kurulunun pilot dönem kararlarını uygulamaya döküyor.

Belgedeki başlıca hükümler:

• Kapsam: Toplam anma ısıl gücü 20 MW ve üzeri tesislerde yakıt yakılarak elektrik üretimi; kok üretimi; demir-çelik ve alüminyum üretimi ile ilgili faaliyetler; belirli kapasitenin üzerindeki klinker üretimi; nitrik asit ve amonyak üretimi. Onaylı izleme planına göre kategori B ve C olan tesisler kapsamda.
• 2026 sistem yılı: Yalnızca raporlama yükümlülüğü var; gönüllü tamamlayıcı tahsisat fiyatı mekanizması dışında teslim yükümlülüğü doğmuyor.
• 2027 sistem yılı: Doğrulanmış emisyona karşılık gelen tahsisatlar 2028 yılı Kasım ayının son iş gününe kadar teslim edilecek. Ücretsiz tahsisat oranı kıyas yöntemine göre yüzde 100.
• Yeni belgeler: Tesisler alt tesisleri ve faaliyet seviyelerini izlemek için bir İzleme Metodolojisi Planı (İMP) hazırlıyor ve her sistem yılı için doğrulanmış Faaliyet Seviyesi Raporu (FSR) sunuyor.
• FSR takvimi: 2026 yılına ait doğrulanmış FSR'ler 30 Nisan 2027'ye, 2027 yılına ait olanlar 30 Nisan 2028'e kadar gönderilecek.
• Elektrik santralleri: Elektrik alt tesisi olan tesisler 2023, 2024 ve 2025 için de ayrı İMP ve FSR hazırlayıp doğrulatacak; bu raporların son tarihi 30 Haziran 2027.
• Tahsisatların geçerliliği: Pilot dönemde dağıtılan tahsisatlar yalnızca pilot dönem yükümlülükleri için kullanılabiliyor; yerine getirilmeyen yükümlülük birinci uygulama döneminin ilk yılına ekleniyor.

Kimi etkiliyor

Pilot kapsamdaki elektrik, çimento, demir-çelik, alüminyum ve gübre tesisleri ile bu tesislerin doğrulayıcı kuruluşları. FSR'deki toplam emisyonun doğrulanmış emisyon raporuyla aynı olması gerektiği için, iki rapor arasındaki tutarlılık doğrulamanın odak noktası olacak. Geçmiş üç yıl için rapor hazırlayacak elektrik üreticilerinin iş yükü belirgin biçimde artıyor.

Şirketler ne yapmalı

• Alt tesis ayrımını (ürün, ısı, yakıt, proses emisyonu) netleştirin ve sayaç ile veri akışlarını buna göre eşleyin.
• İMP'yi Başkanlığa sunma süresini takip edin; süre 14 Ekim 2026'da uzatıldı (ayrıntılar).
• Doğrulayıcınızla 2026 saha ziyareti ve geçmiş yıl FSR doğrulamasını birlikte planlayın.

Alalëa, İMP hazırlığı ve FSR veri yapısının kurulmasında destek veriyor: ETS hazırlığı.